Günlük Sahne Yazılar

Humus Vergisi Ne Demek? Arkadaş Sofralarında Bir Fenomen İzmir’de yaşıyorsanız, arkadaş ortamında “yok artık, bu da mı geldi?” dediğiniz anlar mutlaka olmuştur. İşte humus vergisi tam olarak böyle bir şey. İlk duyduğumda ben de düşündüm: “Yahu vergiyi humustan mı alacaklar şimdi?” Arkadaşlarım gülüyor, ben kafamı kaşıyorum. Ama işin içinde hem espri hem de bir gerçek var; yani basit bir şaka değil, mizahın içine saklanmış toplumsal bir gerçek. Humus Vergisi: Ne Şey Bu Böyle? Öncelikle açıklayalım: humus vergisi aslında resmi bir vergi değil. Evet, devlet dairesinde bir masada oturup “bu ay humus yediniz, vergisi hazır” diye kaşını kaşıyan memurlar yok. Ama…

Oruç ve İçimdeki Sessiz Fırtına Kayseri’nin dar sokaklarından geçerken güneşin yüzüme çarpmasıyla irkildim. Bugün farklı bir gündü; ruhumda garip bir boşluk, bir arayış vardı. Yıllardır günlüklerime hislerimi dökerdim ama bugün farklı bir merak sardı beni. Hinduizm’de oruç var mı, neden yapılıyor, insanlar bu ritüelle kendilerini nasıl buluyorlar? İlk Karşılaşma: Bir Tapınak Hikayesi Geçen hafta şehir merkezindeki küçük bir Hint tapınağına rastladım. Kapısında renkli çiçekler, içeride tütsü kokusu ve sessiz dualar… İçeri adımımı attığımda kalbim hızla çarpmaya başladı. Oradaki insanlar, sessiz bir disiplinle oruçlarını tutuyordu. Benim içimde bir hayranlık ve kıskançlık karışımı bir duygu belirdi. “Neden ben böyle bir huzuru kendime…

Hafif Meşreplik Ne Demek? Geçmişten Günümüze Bir Kavramın Anatomisi Geçmişi anlamak, bugün yaşadığımız toplumsal hâlleri yorumlamanın en sağlam yollarından biridir. “Hafif meşreplik” kavramı, ilk bakışta sıradan bir sosyal eğilim gibi görünse de tarihsel olarak fikir üretimiyle davranış arasındaki ilişkileri, modernleşme süreçlerini ve birey-toplum dinamiklerini çözümlemek için değerli bir mercek sunar. Bu yazı, kavramın kökenlerini, tarih boyunca dönüşümünü, farklı tarihçilerin bakış açılarını ve günümüzle bağlantılarını kronolojik olarak ele alır. 1. Kavramsal Çerçeve: “Hafif Meşreplik” Ne Anlatır? 1.1 Temel Tanım “Hafif meşreplik”, günlük söylemde genellikle derin düşünce, ideolojik bağlılık veya sistematik bakım gerektirmeyen fakat birey davranışlarını şekillendiren eğilimler için kullanılır. Bir toplumsal…

Kayseri’den Hicaz’a Uzanan Düşler Günlüklerimi karıştırırken bir kez daha fark ettim ki, bazen insanın hisleri ve tarih bir araya geldiğinde çok tuhaf bir şekilde çarpışıyor. Bugün yine pencerenin kenarında oturuyorum, Kayseri’nin serin rüzgârı yüzüme vuruyor ve içimde tarif edilemez bir heyecan var. İçimde, yıllardır okuduğum kitaplarda, derslerde ve hayallerimde gördüğüm Hicaz’ın fethi var. Evet, tam olarak o savaş… Taif ve Mekke’nin Osmanlı topraklarına katıldığı, bir dönemin sonlanıp yeni bir dönemin başladığı savaş: Hicaz’ın fethi, 1916-1918 yılları arasında gerçekleşen Birinci Dünya Savaşı’nın karmaşasında tamamlanmıştı, ama Mekke’nin Osmanlı’ya dönmesi ile taçlanmıştı. Taif’in Sessizliğinde Kayseri Günleri Kayseri’de, kendi odamın küçük masasında otururken bazen…

Herediter Anjioödem Kalıtsal Mıdır? Küresel ve Yerel Perspektif Herediter anjioödem (HAÖ), hayatı doğrudan etkileyen ve bazen yanlış tanı nedeniyle ciddi komplikasyonlara yol açabilen, genetik bir hastalıktır. Ancak, bu hastalığın kalıtsal olup olmadığı konusunda hala bazı kafa karışıklıkları ve yanlış anlamalar mevcuttur. Gerçekten de, herediter anjioödem kalıtsal mıdır? Bu soruyu hem yerel (Türkiye) hem de küresel (dünya) açıdan ele almak, hastalığın daha iyi anlaşılmasını sağlar. Yazının devamında, bu soruyu enine boyuna inceleyeceğiz. Herediter Anjioödem Nedir? Herediter anjioödem, vücutta damarların dışına sıvı sızmasına neden olan, genetik bir bozukluktur. Bu sıvı birikintisi, şişliklere (ödemlere) yol açar. Genellikle cilt, sindirim sistemi ve solunum yolları…

Helen Yunanca Ne Demek? Yunanca bir anlam, bir isim, yoksa bir davranış mı? Hadi başlayalım! Şimdi, Helen deyince aklınıza ne geliyor? Büyük ihtimalle antik Yunan’dan tanıdık simalar, devasa sütunlar, ölümsüz filozoflar ya da bizim gibi arada bir espriyle karışık dilimize pelesenk olmuş bir kelime. Ama bir de şu var: “Helen” kelimesi Yunanca bir anlam taşıyor. Evet, cidden. O yüzden benden duymanız gereken o cevabı da vereceğim, ama önce bir çırpıda özetleyelim: Helen Yunanca ne demek? Hadi Biraz Derinleşelim: Helen’in Kökeni Helen, aslında çok eski bir kelime. Antik Yunan’da çokça karşılaştığınız bir isim ve bir kavram. Yunanca’da, Έλληνες (Ellines) kelimesi, Helenler…

Hayatımın Papağanı Bir sabah, Kayseri’nin o soğuk ama bir o kadar sıcak havasında, hayatımın belki de en anlamlı kararını almıştım. Çocukluğumdan beri kafamda bir kuş sesi vardı, hayalimde sürekli bir papağan vardı. O sabah, çayımı yudumlarken, şehri terk etmeye karar verdim. Hayatımda bir değişiklik yapmam gerektiğini fark ettim. Ve o değişiklik, kendime bir papağan almaktı. Fakat hangi tür? Hangi kuş? Evde bakılabilecek bir papağan mı? Birçok soruyla bir anda baş başa kaldım. Bir Kuşun Huzuru Kayseri’nin sabahlarında, evde tek başıma otururken kuş seslerine hep hayran kalmıştım. Özellikle, o renkli kuşlar, renkleriyle göz alıcı ve neşeleriyle her ortamı renklendirir gibi gelirlerdi.…

Geçmişi Anlamanın Bugünü Yorumlamadaki Önemi Geçmişi incelerken, yalnızca tarihî olayların kronolojisini değil, bu olayların bugünü nasıl şekillendirdiğini de göz önünde bulundururuz. Masallarda sıkça rastlanan “kerevet” kavramı, yüzeyde basit bir mobilya gibi görünse de tarih boyunca toplumsal yapıların, aile yaşamının ve kültürel değerlerin bir aynası olmuştur. Bu yazıda, kerevetin masallardaki tarihsel yolculuğunu, toplumsal dönüşümler ışığında kronolojik bir perspektifle ele alacağız. Orta Asya ve Anadolu Kökenleri Türk Boylarında Kerevetin İlk İzleri Kerevet, Türklerin Orta Asya’daki göçebe yaşam biçiminde, hem pratik bir mobilya hem de toplumsal simge olarak ortaya çıkmıştır. Orta Asya kroniklerinde, “Yurt içinde en değerli eşyalar arasında yatak ve kerevetler sayılırdı”…

Ücretsiz İzinde Geçen Süre Kıdemden Sayılır Mı? Farklı Yaklaşımların Derinlemesine İncelenmesi Konya’nın sakin sokaklarında yürürken, kafamda bir soru dönüp duruyordu: Ücretsiz izinde geçen süre kıdemden sayılır mı? Bu, aslında modern iş hayatındaki karmaşık, ancak hepimizin bir şekilde karşılaştığı bir mesele. Hem mühendislik geçmişimle analitik bir bakış açısı, hem de sosyal bilimlere olan ilgimle insana dair empati kuran bir bakış açısı… İkisi de bu soruyu farklı şekilde ele alıyor. Her iki taraf da kafamda sürekli tartışırken, bir sonuca varmak zorlaşıyor. Ama belki de önemli olan, her iki bakış açısını da anlamak ve bu konuda bir denge bulmak. İkisi de Farklı: Mühendislik…

Yol Ver Levhası Neden Ters Üçgen? Bir Soru, Bir Hikaye ve Bir Anlam Arayışı Hayatın içinden, bazen bir bakış, bir an, bir şeylere daha derin bakmamıza neden olur. Bir de o anın akışında fark ettiğimiz küçük ama derin anlamlar vardır. Kayseri’de bir gün, yol ver levhasını gözümün ucuyla gördüm. Hemen ardından, “Neden ters üçgen?” sorusu aklımda belirdi. Ama bu soru, sadece bir trafik işaretiyle ilgili değildi; sanki hayatın küçük, ama bir o kadar anlamlı bir yansımasıydı. O an hissettiklerimle birlikte, düşündüm ve bir yolculuğa çıktım. Yol ver levhasının neden ters üçgen olduğunu anlamak, bana çok farklı bir pencere açtı. O…